Tuổi trẻ ấy, bạn đối xử ra sao?

Ngày mai ơi, mở cửa ra!

- Mày này! Tao ở đây tính ra cũng ngót gần ba năm, ba năm xa quê, xa con bồ mới yêu chưa kịp hỏi cưới, xa mẹ già quanh năm đau lưng đau cốt mà vẫn chăm chăm ra đồng, bàn thờ tổ tiên giờ nghĩ đến thấy nổi lên da thịt một mùi lạnh băng…- Thế mày nghĩ liệu không vào đây, có cái rót tạm vào dạ dày hay không mà than với chả thở. Anh em mình ngày dứt áo ra đi vốn dĩ để tìm một nơi khác gửi tạm giấc mơ của mình.- Thế mày mơ cái gì mà lặn vào tận đây thế?- Mơ mộng đếch gì lắm, tại ngày mày đi, lúc hoàng hôn xuống tao không có ai nhậu cùng, hê hê!. Sài gòn ba năm trước, với hai đứa chúng tôi là tháng ngày không có bình minh, không có thân phận và càng không có tiền. Thật khó quên được ổ bánh mì ngày đói cắt xẻ làm hai, thằng Giàu nhìn to con vậy mà ăn ít lắm, hỏi nó ăn sao ít mà đô con thế mậy? Nó cười trừ bảo hồi ở nhà, có cơm nguội với thịt mỡ bà già rán giòn lên, nhà có mỗi món đó, ăn không hết bỏ đi phí lắm, nên đành ôm xô hết, thành ra mập vậy chứ có phải ăn nhiều đâu!! Thế là phần thịt xíu nó dành cho tôi, phần mì không với nước xíu nó bấm bụng ăn nốt.Kể cái mốc thời gian ba năm lấy làm kỉ niệm thôi, chứ bây giờ hai đứa vẫn còn nghèo, mà cái nghèo này khác hồi ở quê, lúc trước có cháo ăn cháo, có rau ăn rau, đi ra đi vào cũng gặp bạn bè hàn thuyên tâm sự quên miếng ăn cho ngày mai, giờ ngoảnh đi ngoảnh lại, âu sự tủi nó làm chúng tôi chẳng biết tỉ tê vào đâu nữa. Mấy căn phòng san sát vào nhau, ở chung một hành lang, xài chung một cái ban công phơi đồ rêu phong nhếch nhác, ấy thế một ngày dài chẳng ai nói với ai lời nào, dường như tiếng thở hắt ra người ta cũng kiệm đi, cái nỗi lo cơm áo chật vật làm người ta xủn đi nhiều lắm. Nhớ hôm hai thằng mót vài đồng mẹ dắt lưng làm vốn lên Sài gòn, thuê cái chung cư cổ ở quận 10, sống chung với những gia đình có hộ nghèo bền vững, có khuôn mặt sạm sạm, có bàn tay nổi gân, thô ráp, chai lì, thật hai đứa chẳng dám nghĩ đến ngày mai, ngoài sức dài vai rộng mà tuổi thanh niên đang phất lên trong chúng tôi, tôi còn gì trong tay nữa mà sợ mất. Thế nhưng hàng xóm của tôi thì khác, họ còn bốn miệng ăn, còn bầy con nheo nhóc, còn giấc mơ đi học cho con luôn dễ bị đời làm tỉnh mộng ngay!Nói thật chứ số tụi tui cũng hên lắm à nghen! Ông trời có triệt đường sống của ai bao giờ, chỉ có lấp đi chút ít thôi, mà những ai từng hiểu cảm giác chán thở, e mới quật dậy trong đêm được như thằng Giàu và tôi. Sài gòn dân tứ phương hội tụ, công ăn việc làm không thiếu, người dân ta nghèo, mỗi người mỗi cảnh nhưng được bề thương nhau lắm, tui không nói dóc, tui thấy và cảm nhận được. Nhưng ngặt nỗi chẳng có mảnh đất nào lại mướn người không chữ, không bằng cấp và không kinh nghiệm mà công việc hợp với thể trạng hai đứa hết trơn. Thằng Giàu nhìn to khỏe, xin được chân bốc vác ở công trường xây dựng, nơi máy chạy bành bạch như nả vào đầu liên hồi cả ngày, người người hô hoán nhau làm không nghỉ, nó làm vài hôm không chịu nổi, hồi ở quê toàn đi rà cá, lên rẫy chặt bắp, ngô, trời mát mát kiếm vài cuốc xe ôm chứ có làm nặng thế bao giờ, thế nên xin nghỉ ngang xương, tiền nó nhận được tôi tính ra chẳng đủ tiền thuốc đắp vào cơ thể nó lại. Còn tôi, ốm yếu từ bé, được cái khéo tay và lanh lợi, nhắm không làm được thì rút hồ sơ đi xin chỗ khác, nhưng lại chẳng đâu vào đâu. Hai thằng mạnh mồm hôm ra đi, không rơi nước mắt giọt nào giờ thấy sống mũi lúc nào cũng xay xè, nồng vị nhớ, thương. Mẹ hôm nào cũng gọi lên, hôm nào cũng ngỏ ý gửi tiền, mà hai thằng đàn ông dù có mặt dày ra sao cũng quyết không nhận. Thế rồi, hoàng hôn dìu nhau xuống ở đường chân trời, giữa chạng vạng tuổi 30, hai thằng đàn ông nghèo nghĩ đó là thời khắc ông trời sinh ra để an-ủi-kẻ-nghèo chăng?Chúng ta thường có khát vọng chinh phục bình minh đấy thôi, cảm giác thật sảng khoái nhường nào khi tưởng chừng thế giới đang thuộc về ta từng chút một, lúc vạn vật vẫn còn đang ngái ngủ. Song ở dãy nhà xập xệ này, tui thấy người ta thắng cả bình mình là lẽ thường tình đấy. Bởi lẽ cái nghèo vẫn luôn rình rập ở sau cánh cửa, à mà không, ngay màn đêm đang chực trước mặt khi chúng tôi vừa nhắm mắt…Có ông nội đã ngót nghét bảy mươi, đều đều bốn giờ sáng bắt cuốc xe ôm ra chợ mối chở cá cho mấy bà trong xóm, có đôi vợ chồng son làm công nhân, trời chưa sáng, ôm nhau chưa ấm đã vội sửa soạn đèo nhau ra chỗ làm. Bình minh luôn vội vàng, luôn cuốn chân làm ta tất bật, luôn khiến ta phải trở mình đối diện với nỗi lo ban mai. Yêu bình minh cũng có đấy, nhưng thằng Giàu bảo thích ngắm hồi ở quê hơn, trong lành, thoáng mát, hơn hết là bình yên. Giờ Sài gòn báo đài đưa tin oang oang về cấp độ khói bụi ở mức báo động, ơn giời, lấy đâu ra bình minh trên sông mà phì phèo nhả khói nữa…Rồi thì, thằng Giàu và tôi cũng hòa mình vào dòng người đổ xô đi tìm bát cơm, tìm nụ cười của em, tìm sự an lòng cho mẹ ở quê nhà bằng công việc tạm bợ qua ngày. Giàu làm bảo vệ nhà xe buổi sáng, chiều chiều nhớ nghề ra bờ sông câu cá cho khuây lòng, còn tôi, mở chân sửa xe, bơm vá dưới chân cầu, thi thoảng gặp đồng hương cũng loanh quanh ở đây mưu sinh, nghe cái giọng đặc sệt quê nhà, lòng thổn thức, nhớ thương cái xóm ngõ hoài hoài…Nhớ câu ca dao “Chiều chiều ra đứng ngõ sau/ Trông về quê mẹ ruột đau chín chiều”. Phải đấy, cái khoảng chiều chiều đặc biệt đến lạ, khi mặt trời lặn, chẳng màng thế gian, nhưng tôi thích cảm giác này: lúc hoàng hôn được ngắm trên cầu, lúc tôi cảm giác mình được âu yếm đến độ chẳng khác thằng chuyên mít ướt! Anh bạn của tôi có nghĩ thế không?!Hoàng hôn là dấu hiệu chân thật nhất điểm chỉ giờ tan tầm. Mặc kệ sếp mắng, công việc dở dang, ta chạy ù về tới nhà, nơi cơm canh đang đợi, nơi tiếng vợ con cả ngày trời mới được nghe thấy, câu nói “em đợi anh” làm bão tố cũng hóa dịu dàng, nơi bước chân cũng hối hả đấy, mà có bắt ta nghĩ ngợi nhiều như sớm bình minh. Hoàng-hôn có bản chất ngọt ngào như cái tên của nó vậy, mơ màng, lãng đãng, khuất lấp và dịu nhẹ, làm ta thèm một nụ hôn phảng phất trên mâm cơm đầy ăm ắp đồ ăn.Hoàng hôn thi vị thế, ấy mà thằng Giàu lai buông lời hờn dỗi như xé toạc tâm can tôi:- Làm quái gì mi thích ngắm lắm thế, người ta thích chiều tối là vì họ có nhà, có người thân đợi sẵn, có cái giường hai mét ngả lưng, còn tau với mi lớn đầu, mà một chén cơm cũng không ai nấu cho ăn, còn nằm đất. Thôi đây, tau mới câu con cá rô còn giãy đành đạch nè, về nhà làm mồi đợi mi về.Có hai lí do để Giàu luôn về nhà trước chạng vạng và né tránh hoàng hôn, một là vì con bồ cũ ở quê tên Hoàng, hai là vì, tuổi 30 của hai chúng tôi và cả tương lai nữa, chưa kiếm ra lối thoát tươi sáng hơn.Thế nhưng nếu sống mãi trong suy nghĩ thiếu thốn đó, chỉ tự làm mình thêm tủi thân thôi, nó tên Giàu, cơ chỉ giàu tình giàu nghĩa mà nghèo ý chí, niềm tin. Hay hớm gì điệu bộ cũ mèm, thở dài muốn sập đất. Tôi làm ở đây quen nghề đã gần hơn hai năm rưỡi, người nghèo ở đây thấy chả thiếu một ai. Bận thì mê cờ bạc, vợ bỏ, nhà cầm, phiêu bạt với xe cà rem mười nghìn hai cây, bận khác thì di chứng tai biến, nhà đông con, vợ bệnh tật, nên vẫn phải cắp chân đi bán vé số thường ngày. Nơi đây - chân cầu, gầm cầu, sinh ra để con người trút khổ, hoặc tạo thành một thế giới riêng cho người nghèo luôn luôn tìm đến hay chăng?! Người giàu đến đây để nếm mùi nghèo khổ cũng có, người đang sống đặng tạt ngang chối bỏ đời mình chẳng hiếm hoi gì. Hóa ra, nghèo một hồi lâu, hiểu những người cùng số phận, âu cũng là một loại chiêm nghiệm quý giá. Vì nhờ đấy mà ta muốn vươn lên hơn, muốn thay tên đổi phận, muốn nắm tay người khác vụt ra ngoài bóng đêm dù chỉ đi được một quãng đường bằng ba bước chân.<a href="https://youth.com.vn/wp-content/uploads/2019/03/IMG_3841.jpg"><img class="attachment-large size-large" src="https://youth.com.vn/wp-content/uploads/2019/03/IMG_3841-1024x768.jpg" alt="" width="1024" height="768" /></a>Tự sự của hoàng hôn là dấu chấm lửng không hồi kết bởi đó là những câu chuyện, mảnh đời không đầu không cuối. Tôi muốn tìm người mình thương vào hoàng hôn lúc ánh nắng đủ ấm áp để xoa dịu nỗi vất vả của đôi ta. Tôi muốn Giàu, anh bạn chí cốt của mình, nhận ra hoàng hôn chưa bao giờ đáng sợ hay khiến ta cô độc, bởi đó chỉ là cái kết mở để mọi thứ trở mình bắt đầu vào ngày mai. Tôi muốn mẹ, mãi như ánh nắng dù cuối ngày chợt tắt, nhưng luôn xuất hiện bên ta lúc bản thân yếu lòng nhất, là lí do chính để ta quay gót trở về. Và điều cuối cùng tôi lắng nghe được từ Hoàng Hôn đem lại: hỡi những con người đang có cho mình quỹ sống vô giá kia, đừng ngủ quên trong điệu ru êm ái ấy và cũng đừng gồng mình khiến bản thân kiệt quệ, sống cuộc đời hư không… Rồi bình minh sáng rực sẽ tới khi ta biết hôn vào những huy hoàng thuộc về mình!

Hoàng An

- Mày này! Tao ở đây tính ra cũng ngót gần ba năm, ba năm xa quê, xa con bồ mới yêu chưa kịp hỏi cưới, xa mẹ già quanh 